Ban op individuele sponsoring in het belang van de patient
Elke patiënt heeft recht op een medisch hulpmiddel dat objectief gezien het beste is
24/11/2021, BRUSSEL – beMedTech, de Belgische federatie van de industrie van medische technologieën, voert vanaf 1 januari 2022 een algemeen verbod in om individuele zorgprofessionals te sponsoren voor hun deelname aan conferenties. Sinds 2020 geldt er al een verbod op directe sponsoring, maar indirecte sponsoring kon nog steeds. Samen met haar leden sluit de federatie de deur nu volledig. “Zo willen we verzekeren dat de keuze voor een medisch hulpmiddel enkel op basis van objectieve criteria gebeurt”, klinkt het.
“Als patiënt heb je recht op de best mogelijke medische hulpmiddelen”, licht beMedTech-directeur Marnix Denys het initiatief toe.
“Met dit volledige verbod op de sponsoring van individuele zorgverleners willen we dat patiëntenrecht samen met onze leden verzekeren. Als een zorgverlener kiest voor een medisch hulpmiddel van één van onze leden, moet dat op basis van 100% objectieve criteria zijn.”
De keuze voor een bepaald medisch hulpmiddel zou steeds moeten gebeuren op basis van objectieve criteria zoals de klinische meerwaarde, de betrouwbaarheid en de gezondheidseconomische waarde ervan. Sponsoring kan die objectiviteit evenwel onder druk zetten: bedrijven vergoeden de kosten van zorgverleners om deel te nemen aan congressen, en diezelfde zorgverleners beslissen welke medische hulpmiddelen ze gebruiken. Dat zorgt voor een soort afhankelijkheid die onvermijdelijk een risico op beïnvloeding met zich meebrengt.
Transparantieregister
Bedrijven mogen de kosten van individuele zorgverleners voor de deelname aan wetenschappelijke congressen deels of volledig op zich nemen. Dat gaat dan over de kosten voor de reis, voor het verblijf en voor de inschrijving voor het evenement zelf.
Sinds 1 januari 2020 hebben de leden van beMedTech de directe sponsoring van individuele zorgverleners stopgezet, enkel indirecte sponsoring is sindsdien nog toegelaten (zie inzet). Met dat verbod leek het risico op beïnvloeding van de baan. Maar ironisch genoeg deed een positieve maatregel van de overheid het effect van de ban op directe sponsoring teniet: de verplichting om de onderlinge relaties tussen industrie, zorgverleners en patiëntenverenigingen publiek te maken via het register beTransparent.
Ongewenst effect
Denys : "Sinds 2020 mogen onze leden enkel nog instellingen en verenigingen sponsoren. Maar doordat zij hun onderlinge relaties bekend moeten maken via het transparantieregister, weet een zorgverlener zeer goed welk bedrijf zijn of haar reis en verblijf betaalt. De indirecte sponsoring komt de facto dus neer op directe sponsoring.”
Positieve evolutie
“Dat toont meteen hoe complex alles in elkaar zit. Een deontologische maatregel die op zichzelf 100% positief is, zoals het transparantieregister, kan het effect van een ándere positieve maatregel ondergraven. In zo’n geval geef je gas maar sta je tezelfdertijd op de rem”, gaat Denys verder. “Dat is natuurlijk géén excuus om alles bij het oude te laten, integendeel. Dat dit probleem opduikt, is het gevolg van een positieve evolutie rond ethiek die al een tijd aan de gang is in de zorg. Op die weg moeten we absoluut verdergaan.”
De uitbreiding van de ban van directe naar indirecte sponsoring geldt voor alle circa 200 bedrijven die lid zijn van de beMedTech. Samen zijn ze goed voor 80% van de betrokken markt in ons land. “Als federatie gaan we verder dan de huidige regelgeving, dat beseffen we zeer goed. Maar we zijn ervan overtuigd dat dit de enige juiste keuze is”, aldus Denys. “In plaats van te wachten tot er iets verandert aan de regelgeving, nemen we zelf het voortouw. Medische hulpmiddelen zullen de komende jaren alleen maar aan belang winnen. Met dit initiatief willen we patiënten de beste kwaliteit garanderen én zorgverleners beter beschermen tegen beïnvloeding.”
Géén heksenjacht
Tezelfdertijd waarschuwt beMedTech voor polarisering. Hebben alle bedrijven die zorgverleners direct of indirect sponsoren slechte bedoelingen? Absoluut niet. Laat elke zorgverlener die sponsoring aanvaardt zijn of haar keuze daardoor beïnvloeden? Absoluut niet.
“We mogen de dialoog tussen de zorgsector en de industrie zeker niet opblazen, want die dialoog heeft een belangrijke toegevoegde waarde voor de kwaliteit van zorg”, aldus Denys. “Beide sectoren hebben elkaar nodig om zorgverleners op te leiden in het gebruik van hulpmiddelen, om de kwaliteit van hulpmiddelen te verbeteren en om noden van patiënten beter te beantwoorden. Daarom zullen onze leden de organisatie van wetenschappelijke bijeenkomsten blijven ondersteunen.”
Deontologie: meer dan zorgverlener-patiënt
Afsluiten doet Denys met een vaststelling over medische deontologie. “Als het gaat over deontologie in de gezondheidszorg, ligt de focus bijna uitsluitend op de relatie tussen zorgverleners en patiënten. Helemaal onlogisch is dat niet, want zorg draait uiteindelijk om de patiënt. Maar de relatie tussen zorgverleners en de industrie heeft óók een invloed op de zorgkwaliteit en dus op patiënt. We mogen dat luik niet verwaarlozen.”
Voor meer informatie of een interview, kunt u contact opnemen met:
Marnix Denys, Managing Director beMedTech, +32 478 70 19 64, [email protected]